Zakład Badań Czynnościowych zajmuje się większością wykonywanych w Instytucie Medycyny Wsi czynnościowych badań diagnostycznych. Wykonujemy badania zarówno dla potrzeb szpitala klinicznego IMW i szpitali zewnętrznych (w ramach umów z NFZ), jak i odpłatnie, ze skierowania dowolnych zakładów opieki zdrowotnej, czy na życzenie pacjentów. Nasza diagnostyka jest niezastąpione w wielu dziedzinach chorób wewnętrznych, gdzie wymagana jest oceny funkcji układu oddechowego, układu krążenia i obwodowego układu nerwowego. We współpracy z przychodnią chorób zawodowych IMW prowadzimy jedyny w regionie ośrodek zajmujący się diagnostyką bezdechu śródsennego oraz kwalifikacją i prowadzeniem pacjentów leczonych sprężarkami CPAP. Jako pracownicy instytutu naukowego bierzemy także udział w realizacji tematów badawczych opartych na nieinwazyjnej ocenie funkcji organizmu ludzkiego w tym również w klinicznych baniach leków. Prowadzimy szkolenia w zakresie badań czynnościowych i schorzeń związanych z upośledzeniem funkcji - dla lekarzy, pielęgniarek, innych pracowników medycznych, instytucji ubezpieczeniowych i pacjentów, szczególnie z grup ryzyka.
Pracownicy
dr n. med. Piotr Paprzycki - p.o. kierownika
lek. med. Agnieszka Janowska - lekarz-diagnosta, specjalista chorób wewnętrznych
mgr piel. Katarzyna Wilczek - pielęgniarka diagnostyczna
Diagnostyka układu oddechowego
- Spirometria / próba natężonego wydechu - niezastąpione badanie przy rozpoznawaniu i obserwacji przebiegu chorób z obturacją dróg oddechowych jak astma czy choroba obturacyjna. Do wszystkich badań oddechowych dysponujemy systemem MES Lungtest 1000 z pełną kontrolą poprawności badania i możliwością wykonania próby odwracalności zwężenia oskrzeli. Możemy także wykonywać badanie u dzieci (powyżej 6 lat).
- Opory oddechowe metodą zamykania - badanie częściowo zastępujące spirometrię przy obturacji dużych i średnich dróg oddechowych u osób źle współpracujących. Nie wymaga nasilonego, skoordynowanego wydechu a jedynie spokojnego oddychania (małe dzieci, osoby starsze).
- Bodypletyzmografia - polega na oddychaniu w szczelnej kabinie i dostarcza kompletu informacji o czynności płuc. Mierzy opory oddychania (bez nasilonego wydechu) i całkowitą pojemność płuc (z objętością zalegającą włącznie). Umożliwia wykrycie zaburzeń oddychania w rozedmie i w wielu innych chorobach jak płuco rolnika, sarkoidoza, pylice itd.
- Podatność płuc - to bardzo czułe badanie, które wcześnie wykrywa zaburzenie pracy płuc w chorobach zmieniających ich elastyczność (płuco rolnika, sarkoidoza, rozedma). Wymaga ścisłej współpracy pacjenta i wprowadzenia sondy z balonikiem do przełyku. Obecnie rzadziej stosowane.
- Badanie dyfuzyjne - doskonałe i wygodne badanie ogólnej funkcji płuc, wymaga tyle współpracy, co spokojna spirometria. Pogorszenie zdolności płuc do nasycania tlenem krwi, które jest pierwszym objawem w licznych chorobach ogólnoustrojowych i schorzeniach płuc.
- 6-minutowy test marszu - najprostszy, najtańszy i najwygodniejszy dla pacjenta sposób oceny zdolności do wysiłku fizycznego, szczególnie w wypadku schorzeń układu oddechowego (np. choroba obturacyjna).
- Inhalacyjna próba prowokacyjna - dobra metoda oceny reakcji dróg oddechowych na bodźce kurczące. Nieocenione w wykrywaniu astmy przy prawidłowej spirometrii. Wykonujemy prowokację wziewną z użyciem histaminy, metacholiny i stężonej soli oraz wysiłkiem fizycznym (np. na bieżni ruchomej). Możliwa jest także prowokacja swoista z użyciem dostarczonego alergenu wziewnego.
Diagnostyka układu sercowo-naczyniowego
- Holterowskie badanie EKG - całodobowy zapis elektrycznej pracy serca niezastąpiony do wykrywania i obserwacji zaburzeń rytmu serca oraz przewodzenia. Pomocne także w diagnostyce choroby niedokrwiennej serca. Dysponujemy 3 małymi i wygodnymi w użyciu rejestratorami i systemem analizy zapisu Reynolds Medical.
- Test obciążeniowy EKG - standard w diagnostyce choroby niedokrwiennej serca i ogólnej wydolności układu krążenia. Do rejestracji EKG stosujemy aparat Siemens Megacart, test wykonujemy na bieżni ruchomej lub na cykloergometrze również z pomiarem wysycenia krwi tlenem aparatem Oxycount. U osób, które nie mogą wykonywać wysiłków na przyrządach wykonujemy obciążenie dobutaminą.
- Test obciążeniowy z ergospirometrią - jeden z najlepszych sposobów dokładnej oceny wydolności wysiłkowej metodą zużycia tlenu, szczególnie u osób zdrowych (np. sportowców). Do zastosowania przed rozpoczęciem treningu czy rehabilitacji jak i po niej. Używamy ergospirometru MES Start 2000M, który można także użyć w terenie przy każdym rodzaju obciążenia.
- 24-godzinne monitorowanie ciśnienia - obecnie zdobywa sobie uznanie jako metoda wykrywania i kontrolowania nadciśnienia, wiarygodniejsza niż pomiary przygodne. Eliminuje efekt białego fartucha i ocenia ciśnienie krwi w warunkach normalnego życia i pracy.
Diagnostyka obwodowego układu nerwowego i obturacyjnego bezdechu śródsennego
- Testy neuropatii autonomicznej - wykonujemy zarówno test głębokiego oddychania (obecnie najłatwiejszy i najczulszy) jak i inne testy Ewinga do wykrywania i oceny zaawansowania neuropatii autonomicznej (układu sercowo-naczyniowego) np. w cukrzycy. Możemy także oznaczyć dobową zmienność częstości serca (inny ważny wskaźnik neuropatii autonomicznej i chorób serca).
- Test pochyleniowy - bada odpowiedź serca i naczyń na zmianę pozycji ciała. Metodę tą stosuje się do wykrywaniu przyczyn zasłabnięć i omdleń (omdlenia wazo-wagalne) oraz nieprawidłowej reakcji układu nerwowego autonomicznego np. w cukrzycy. Dysponujemy stołem pionizacyjnym i sprzętem do monitorowania EKG (jak do próby wysiłkowej), stosujemy prowokację farmakologiczną nitrogliceryną. Badanie wykonujemy wyłącznie w warunkach hospitalizacji.
- Badanie czucia wibracji - pozwala na ilościową (zobiektywizowaną) ocenę progu czucia wibracji, który jest jednym z najczulszych wskaźników neuropatii czuciowej. Znajduje szczególne zastosowanie w diabetologii do oceny zaawansowania neuropatii cukrzycowej jak i w innych chorobach nerwów obwodowych. Stosujemy biotezjometr ręczny, pomiary możemy wykonywać w każdym standardowym punkcie na powierzchni ciała.
- Badanie statyki stóp (pedobarografia) - pozwala na ilościową i jakościową ocenę nacisków na podeszwy stóp z wizualizacją kontaktu z podłożem. Badanie służy do wykrywania wad postawy, wad stóp (płaskostopie, stopa szpotawa itp), a przede wszystkim do wykrywania neuropatii nerwów czucia głębokiego w przebiegu zespołu stopy cukrzycowej.
- Poligrafia / polisomnografia – badanie oddychania w czasie snu, najpewniejsza metoda wykrywania zaburzeń oddychania w czasie snu prowadzących oprócz chrapania do licznych ciężkich powikłań metabolicznych i sercowo-naczyniowych. Badanie za wyjątkiem wersji uproszczonej wykonujemy w warunkach hospitalizacji.
- Badanie / terapia aparatem CPAP - zajmujemy się także kwalifikacją do leczenia bezdechu w czasie snu, doborem akcesoriów i ustalaniem nastawów sprzętu przy konieczności leczenia protezą powietrzną CPAP włącznie z oceną skuteczności leczenia przy użyciu automatycznego aparatu diagnostycznego.